Con người sinh ra khá giống nhau về cấu tạo cơ thể, nhưng lại rất khác nhau về đời sống tinh thần. Nhiều nghiên cứu khoa học cho thấy sự khác biệt về tâm lý, nhân cách của cá nhân là một trong những nhân tố quyết định sự thành bại, giàu nghèo, sang hèn, hạnh phúc hay bất hạnh của mỗi con người.

Tâm lý học khác biệt, một chuyên ngành khoa học tìm kiếm, phát hiện những nguồn gốc, nguyên nhân, cơ chế hình thành, phát triển những khác biệt tâm lý cá nhân và các nhóm xã hội. Các tác giả kinh điển của chủ nghĩa Mác - Lênin đã từng chỉ ra rằng, con người sinh ra có quyền bình đẳng, họ chỉ khác nhau về năng lực. Suy rộng ra, chính năng lực người là một trong nhiều nhân tố góp phần làm cho xã hội giàu mạnh lên hay chậm phát triển đi.

Những nội dung được trình bày trong giáo trình mới chỉ là những kiến thức cơ bản và các quy luật chung nhất về sự khác biệt tâm lý. Có mục mới chỉ dừng lại ở phương pháp luận nhận thức, ý tưởng khoa học, những điều cần chú ý để phát hiện, tìm kiếm, giáo dục và bồi dưỡng nhân tài. Dựa trên những kiến thức cơ bản này, người học có thể so sánh, tìm kiếm sự khác biệt tâm lý của bản thân hay của cộng đồng xã hội xung quanh. Hy vọng rằng giáo trình sẽ giúp người học nhận biết và tôn trọng những khác biệt tâm lý cá nhân, phát triển những điểm khác biệt của bản thân để tự tỏa sáng.

2. Một số khái niệm cơ bản và những yếu tố chi phối

3. Những khác biệt cá nhân về hoạt động nhận thức

4. Những khác biệt cá nhân về cảm xúc, ý chí, ngôn ngữ và ý thức